Zehirli yılan ısırığı: Isırılan yerde nal gibi yarım ay şeklinde diş izlerinin üstünde, yanyana iki tane delici yara yer alır. Karşılıklı olan bu yara zehir dişlerine aittir. İki zehir dişi arasında ki mesafe genişse, yılanın büyük olduğunu belirtir.

Zehirsiz yılan ısırığı: Isırılan yerde sadece yarım ay şeklinde normal diş izleri vardır. Zehirsiz yılanda zehir dişleri izine rastlanmaz.

BELİRTİLER

Yılanın türüne, büyüklüğüne, hastanın yaşına, ısırılan bölgenin yerine ve derinliğine, ısırık sayısına ve enjekte edilen zehirin miktarına bağlıdır.

Lokal belirtiler: Isırılan yerde yukarda açıklandığı gibi diş izleri vardır. Morarma diş izlerini gizleyebilir. 1-36 saat içinde oluşan ödem, ağrı, peteşi, ekimoz, organda fonksiyon kaybı ve ısırıktan 16-36 saat sonra nekroz oluşumu görülür. Ağrı, süratli şişme, morarma zehirli yılan ısırığını tespitte yeterlidir.

Sistemik belirtiler: Bulantı, kusma,terleme, senkop (bayılma), paralizi, hastanın ağzında metalik yada kauçuk tadı, hipotansiyon, taşikardi, aşırı tükürük salgıma, konuşma güçlüğü, görme bozukluğu, kas seğirmeleri, parastezi (gerçek dışı ve anormal duyu hissi), burun kanaması, idrar, dışkı ya da tükürükte kan, pitozis ve nöbetler görülebilir. Hemoraji, böbrek yetmezliği ve hipovelemik şok yaşamı tehdit eden reaksiyonlardır.

İLK YARDIM

Hasta sırt üstü yatırılır ve kesinlikle ısırılan kısmı oynatılmaz. Isırılan yer kalp seviyesinin yukarısına kaldırılmaz. Yaralı bölge sabitleştirilerek hareketi kısıtlanır. Zehirin kana karışmasını önlemek için ısırılan yerin hemen 3- 5 cm üzerinden ve altından turnike uygulanır. Turnikenin sıkılığı yüzeysel kan ve lenf dolaşımını durduracak sıklıkta olması yeterlidir. Turnike yerine 8- 10 cm genişliğinde her çeşit bant kullanılır. Şişme ve lokal belirtiler bandajın üst ve alt tarafına geçmişse hemen bandajlar bu şişliğin üzerinden tekrar, birinci bandajı çıkarmadan ikinci bandaj uygulanır. Bandaj uygulandıktan sonra hasta sakin ve emin bir yere alınır. Burada ısırma zamanı bir saatten az ise hastaya insisyon yapılır. Bunun için; ucu kibritle yakılmış ve ya antiseptikle şilinmiş çakı bıçağı ile zehirin yoğun bulunduğu yere veya yaralı bölgenin üstünden, vücut eksenine paralel olarak (önemli damar ve sinirlerin kesilmemesi için) kesilir ve üstten sıkıştırılarak emilirse zehirin % 25-30'u emilmiş olur. Uygulamayı yapan kişinin ağzında yara, dişinde çürük bulunmamalı, varsa ağız önceden zeytinyağı ile çalkalanırsa zehirin etkisi ağız mukozasına zarar veremez. Emilen kan hemen tükürülmelidir. İşleme en az yarım saat devam edilir. Tıbbi tedavi sağlanıncaya kadar zaman zaman emilme işlemi sürdürülmelidir.

Sokulan yere buz uygulanması ağrıyı azaltır, yayılmayı önler. Şoka karşı önlem alınır. Hastanın sıcak tutulması, şişmenin yavaşlaması için ısırılan yere soğuk bandaj uygulanır. Zehirin yayılmasına mani olunmak amacıyla, uygulanan turnike, şişmenin fazla olması nedeniyle dolaşım tamamen durarak gangrene sebep olur. Bunun önlenmesi için her 15 dakikada bir turnike 1-2 saniye gevşetilir.